Қанды безгек плазмодийіне зерттеу
Сипаттама
Қанды безгек плазмодийіне зерттеу — эритроциттер ішіндегі безгек паразиттерін (плазмодийлерді) табу үшін боялған қан препараттарын («жұқа жағынды» және «қалың тамшы») микроскопиялық зерттеу. Қалың тамшы паразиттерді табу ықтималдығын арттырады, ал жұқа жағынды плазмодий түрін және зақымдану қарқындылығын (паразитемияны) анықтауға мүмкіндік береді.
Қан микроскопиясы безгекті диагностикалаудың алтын стандарты болып қала береді. Бұл зерттеу шұғыл тәртіппен орындалады, өйткені безгек тез үдеп, өмірге қауіп төндіруі мүмкін.
Көрсетілімдер: кімге және қашан тапсыру керек
Безгек бойынша эндемиялық өңірлерге барған адамдарда (Африка, Азия, Латын Америкасы елдері) қызба, қалтырау, терлегіштік, бас және бұлшықет ауыруы кезінде, әсіресе оралғаннан кейінгі бір аптадан бірнеше айға дейінгі мерзімде көрсетілген. Безгекке клиникалық күдік болғанда зерттеу «қолайлы» уақытты күтпей, кідіріссіз жүргізіледі.
Талдауға дайындық
Арнайы дайындық пен ашығу қажет емес — қан тәуліктің кез келген уақытында, безгекке күдік болса, мүмкіндігінше тез алынады. Қанды безгек/қалтырау ұстамасы кезінде немесе одан кейін бірден алған жөн — қандағы паразиттер саны ең көп кезде. Мүмкіндігінше қан безгекке қарсы препараттарды қабылдау басталғанға дейін алынады. Эндемиялық аймақтарға сапарлар мен қайту күндері туралы хабарлау маңызды. Жалғыз теріс нәтиже безгекті ЖОҚҚА ШЫҒАРМАЙДЫ: күдік сақталса, зерттеу үш теріс нәтиже алынғанша қайталанады (әдетте 12–24 сағат сайын).
Нәтижелерді түсіндіру
Плазмодийлердің табылуы безгек диагнозын растайды; бұл кезде қоздырғыштың түрі мен паразитемия деңгейі анықталады, бұл емдеуді таңдау және ауырлықты бағалау үшін маңызды. Теріс нәтиже осы үлгіде паразиттердің табылмағанын білдіреді, бірақ паразитемия деңгейі төмен болғанда немесе қан ұстама сыртында алынғанда олар анықталмауы мүмкін.
Нәтижеге ұстамаға қатысты қан алу уақыты, паразитемия деңгейі, безгекке қарсы препараттарды қабылдаудың басталуы (анықтауды төмендетеді), сондай-ақ препараттарды дайындау мен бояудың сапасы және зертханашының тәжірибесі әсер етеді. Сондықтан безгектің клиникалық ықтималдығы жоғары болғанда бір реткі теріс нәтиже диагнозды жоққа шығаруға негіз бола алмайды — қайталама зерттеулер қажет, қажет болса экспресс-тесттермен және ПЦР-мен толықтырылады.
Зерттеу нәтижелері диагноз емес — түсіндіруді емдеуші дәрігер жүргізеді.