Умумий ПСА
Тавсиф
ПСА га қон таҳлили простата саратонини скрининг қилиш учун барча эркакларга ўтказилади. Аниқроғи, Россия клиник онкология жамияти тавсияларига мувофиқ ўтказишлари керак. Лекин аслида эркакларнинг кўпчилиги скринингдан ўтмайди, ва айнан шу — ўз вақтида аниқланганда бу касаллик муваффақиятли даволанишига қарамай, простата саратони ҳар йили ўнлаб ҳаётни олиб кетишда давом этаётганининг асосий сабаби.
Эркакларга ПСА га мунтазам қон топширишнинг бир неча сабаби:
ПСА га қон таҳлили эркакка простатадаги ўсмани ҳеч қандай ноқулайлик сезмасдан, тез ва арзон текшириш имконини беради. Тестлашни қайси ёшдан бошлаш керак:
Таҳлилнинг ҳеч қандай натижаси ташхис қўйиш учун асос бўла олмайди. Бироқ ПСА даражаси бўйича простата бези саратони эҳтимоли ҳақида хулоса чиқарилади, ва у юқори бўлса, бемор хавфли ўсма ташхисини қўйиш ёки истисно қилиш имконини берувчи қўшимча текширувларга юборилади.
Простата саратони эрта босқичда даволанади.
Саратон қанчалик эрта ташхисланса, уни даволаш учун шунчалик кам муолажа керак бўлади ва даволаш шунчалик юмшоқ, кам жароҳатлайдиган бўлади.
Простата саратони қанчалик эрта даволанса, асоратлар хавфи, биринчи навбатда эректил дисфунксия ва сийдик тута олмаслик хавфи шунчалик паст.
50 ёшдан – эркакларнинг кўпчилиги учун.
45 ёшдан – агар отаси ёки акасига 65 ёшгача простата саратони ташхиси қўйилган бўлса.
40 ёшдан – агар простата саратони 2 ва ундан ортиқ яқин қариндошда ташхисланган бўлса.
Яна
ПСА общий (простатический специфический антиген) — белок, вырабатываемый клетками предстательной железы. В норме его в крови немного; уровень повышается при увеличении и заболеваниях простаты. ПСА — основной лабораторный маркер для скрининга и наблюдения за состоянием предстательной железы.
Повышение ПСА не равнозначно раку: оно бывает при доброкачественной гиперплазии, воспалении и других воздействиях на простату, поэтому результат требует врачебной оценки.
Кўрсатмалар: кимга ва қачон топшириш керак
Эркакларга простата саратони скрининги учун (одатда 45–50 ёшдан, ирсият бўлса — эрта), простата томонидан аломатларда (сийишнинг қийинлашуви, тезлашуви), хавфсиз гиперплазия ва простатитда кузатиш учун, простата саратонини даволашдан кейин назорат қилиш учун тавсия этилади.
Таҳлилга тайёргарлик
Қон венадан, яхшиси эрталаб оч қоринга ёки енгил овқатдан бир неча соат ўтгач олинади. Муҳим: бир неча кун олдин простатага таъсирдан сақланинг — массаж, ректал текширув, систоскопия, велосипед ҳайдаш, эякуляция (1–2 кун олдин), чунки улар ПСА ни вақтинча оширади. Простата биопсиясидан кейин бир неча ҳафтадан сўнг топширинг.
Натижаларни талқин қилиш
Кўтарилиши простата саратонида бўлади, лекин кўпроқ — хавфсиз гиперплазияда, простатитда, безга механик таъсирдан кейин, сийдик тутилишида. Паст қийматлар одатда қулай.
Яқиндаги простата массажи, ректал текширув, эякуляция, велосипед ҳайдаш, катетеризация ва биопсия (оширади), шунингдек аденомага қарши препаратларни қабул қилиш (финастерид, дутастерид ПСА ни сезиларли туширади) таъсир қилади. Аниқлаштириш учун эркин ПСА ва унинг умумий билан нисбати аниқланади, динамика баҳоланади.
Текширув натижалари ташхис эмас — талқинни даволовчи шифокор амалга оширади.