Ревматоид омил IgA (ИФА)
Тавсиф
РФ нинг айнан марказида IgG нинг Fc-фрагментларига қарши қаратилган антитаналар ётади. Бундай антитаналарнинг кўпчилиги (90% гача) IgM га киради, лекин IgG-, IgA- ва IgE-антитаналар ҳам учрайди. Р Ф мавжудлиги ревматологларнинг халқаро ассоциацияси маъқуллаган ревматоид артритни ташхислашнинг калит мезони ҳисобланади. РА бор беморларнинг 75-80% ида мусбат РФ топилади. РФ фақат РА бор беморларда эмаслигини таъкидлаш муҳим, у Шегрен синдроми, склеродермия, дерматомиозит, гиперглобулинемиялар каби бошқа касалликларда, ҳатто В-ҳужайрали лимфомалари бор беморларда ҳам аниқланиши мумкин. Қизиғи, тизимли қизил волчанкаси бор, лекин РА йўқ одамларнинг 30% дан ортиғида ҳам мусбат РФ мавжуд. Р Ф РА учун специфик маркер бўлмаса-да, унинг топилиши касаллик ривожланишини башорат қилиш учун муҳим кўрсаткич деб ҳисобланади.
Антитаналар (РФ) комплемент компонентлари ва бошқа оқсиллар билан боғланадиган иммун мажмуалар ҳосил қилиши мумкин. Синовиал суюқликка тушганда бу мажмуаларни нейтрофиллар ютиб олади, улар мажмуаларни бузиб, турли яллиғланиш медиаторларини ажратади. Бу медиаторлар бўғим тўқималарига салбий таъсир кўрсатади ва ревматоид тугунлар ҳосил бўлишига кўмаклашади. Иммуноглобулинлар ва ревматоид омил ўртасида йўқ қилиб бўлмайдиган катта оқсил мажмуалари ҳосил бўлганда, улар келтириб чиқарадиган яллиғланиш (васкулит) ҳужайралараро бўшлиқ томирлари атрофида кечади. РА нинг кўплаб тизимли кўринишлари васкулит ривожланиши ва тўқималарнинг антитаналар билан шикастланиши билан боғлиқ.
Қонда Р Ф топилиши РА ни эрта ташхислаш учун калит аҳамиятга эга. Симптомлар пайдо бўлгандан кейинги дастлабки икки йил давомида зардобли РФ IgM, G, A даражаси касаллик фаоллиги билан корреляцияланмайди. Бироқ дастлабки 2 йилда зардобли РФ IgG, A даражаси бўғимларнинг эрозив шикастланишларини башорат қилиши мумкин. Бу шикастланишларни башорат қилиш учун РФ IgA га таҳлилни сиклик ситруллинланган пептидга антитаналар билан биргаликда ўтказиш тавсия этилади. Бу бирикма РА нинг эрта босқичларида топилиши ва касаллик хавфи юқори беморларни скрининг қилиш учун ишлатилиши мумкин.
РА нинг узоқ кечиши бор беморларда IgM ревматоид омил даражаси бўғимлар шикастланиши ва тугунлар мавжудлиги билан корреляцияланиши, лекин касаллик фаоллик даражаси билан корреляцияланмаслиги маълум. Қондаги IgG, IgA РФ даражаси РА нинг тизимли кўринишларини башорат қилиши мумкин. Шунингдек IgG ревматоид омил серопозитивлиги йўқ полиартрити бор беморларда топилиши мумкин.
Шегрен синдроми, Вегенер гранулематози, жигарнинг аутоиммун шикастланишлари, тизимли қизил волчанка, криоглобулинемия каби турли касалликлари бор беморларнинг кўп сони диагностик аҳамиятга эга РФ даражасига эга. Бироқ қонда РФ мавжудлиги ҳар доим ҳам РА ни кўрсатмайди, унинг йўқлиги эса бу касаллик имкониятини истисно қилмайди.
Шунинг учун РА га хос симметрик полиартрит СКВ, Шегрен синдроми, полимиозит ва вирусли инфексиялар каби бошқа касалликларда ҳам учраши мумкин. Зардобда Р Ф топилиши кўпинча антиядро антитаналарнинг (АНА) мавжудлиги билан бирга кечади ва турли касалликларни ташхислаш учун ўлчаниши мумкин.
Яна
Иммунологическое исследование: Ревматоидный фактор IgA (ИФА). Анализ оценивает показатели работы иммунной системы — уровни иммуноглобулинов, факторов комплемента, аутоантител и других компонентов иммунитета. Эти показатели отражают активность иммунной защиты, наличие аллергических, аутоиммунных и воспалительных процессов, состояние при иммунодефицитах.
Тест помогает в диагностике аутоиммунных и иммунодефицитных состояний, аллергии и хронических воспалительных заболеваний.
Кўрсатмалар: кимга ва қачон топшириш керак
Ревматоид артрит — бу касалликни даволашда прогнозга ва назорат заруратига таъсир қиладиган жараённинг фаоллик даражасини акс эттирувчи ҳолат;
Сурункали яллиғланиш касалликлари;
Артрит турлари ўртасидаги фарқларни аниқлаш;
Тизимли аутоиммун касалликларни текшириш.
Яна
Назначается при частых и рецидивирующих инфекциях, подозрении на иммунодефицит, при аутоиммунных и аллергических заболеваниях, хроническом воспалении, для оценки активности процесса и контроля иммуномодулирующей терапии.
Таҳлилга тайёргарлик
Қон венадан олинади. Эрталаб оч қоринга (8–12 соат очликдан кейин) ёки енгил овқатдан 3–4 соат ўтгач топшириш мақсадга мувофиқ; сув ичиш мумкин. Бир кун олдин ёғли овқат, алкогол, жадал жисмоний юклама ва стрессдан сақланинг, топширишдан олдин 10–15 дақиқа дам олинг. Қабул қилаётган дорилар ва биологик фаол қўшимчалар ҳақида шифокорга хабар беринг. Физиотерапия муолажалари, рентген ва бошқа асбобий текширувлардан кейин дарҳол топширманг.
Натижаларни талқин қилиш
Иммунологик кўрсаткичларнинг ошиши ёки пасайиши иммунитетнинг тегишли бўғини фаоллашуви ёки сусайишини кўрсатади: ошиш кўпинча инфексиялар, аллергия ва аутоиммун жараёнлар билан бирга кечади, пасайиш — иммунотанқислик ҳолатлари билан. Изоҳлаш аниқ кўрсаткичга боғлиқ.
Натижага яқинда ўтказилган инфексиялар ва ваксинациялар, сурункали касалликларнинг қўзиши, иммуносупрессив, гормонал ва бошқа дорилар қабул қилиниши, стресс, ҳомиладорлик таъсир қилади. Иммунологик кўрсаткичлар бир-бири билан ва клиник манзара билан комплекс тарзда, кўпинча динамикада баҳоланади.
Текширув натижалари ташхис эмас — талқинни даволовчи шифокор амалга оширади.