Глутаматдекарбоксилазаға антиденелер (АТ-GAD)

I типті қант диабеті (СД I) генетикалық бейімділігі бар адамдарда ұйқы безінің бета-жасушаларының Т-жасушалармен аутоиммундық зақымдануынан дамиды. Бұл үдеріс аралшық жасушаларының әртүрлі антигендеріне аутоиммундық антиденелердің түзілуімен қатар жүреді. С Д I-нің ерекшелігі — нақты антиденелердің, соның ішінде белгілі бір қышқылдың синтезіне қатысатын және GAD65 пен GAD67 деген екі изоформадан тұратын глутаматдекарбоксилазаға (GAD) антиденелердің болуы. Зерттеулер GAD65 СД I кезіндегі аутоиммундық антиденелердің негізгі нысанасы екенін көрсетті. GAD — ұйқы безінің бета-жасушаларындағы фермент. GAD-ға антиденелер СД I қаупі жоғары адамдарды анықтау үшін маңызды — сезімталдығы 70%, спецификалығы 99%. Бұл антиденелердің деңгейін науқастарда аурудың симптомдары пайда болғанға дейін көп жыл бұрын анықтауға болады. Уақыт өте СД I бар адамдарда GAD-ға антиденелер деңгейі төмендейді, ал біраз уақыттан кейін антиденелер науқастардың тек 20%-ында ғана табылады. Бұл антиденелер СД I бар науқастардың 60–80%-ында болады.

GAD, IA2, IAA және ICA-ға антиденелер деңгейін өлшеу диабеті бар науқастардың туыстарында СД I дамуын диагностикалау мен болжауда түйінді рөл атқарады. Бір аутоантиденің болуы ауру қаупін шамалы арттырады, ал әртүрлі антиденелердің болуы қауіпті едәуір арттырады. GAD-ға антиденелерді зерттеу СД I-ні СД II-ден ажыратуға көмектеседі және инсулин терапиясын бастау туралы шешім қабылдауға көмектеседі.

Балалар медицинасында балаларда аутоиммундық агрессия маркерлерінің болмауы СД II-ні ажырату және растау үшін маңызды критерий болып табылады. Артық салмағы бар, глюкозаға төзімділігі бұзылған адамдарда немесе гестациялық диабеті бар әйелдерде GAD-ға антиденелердің болуы СД I даму қаупін болжайды.

GAD-ға антиденелер сондай-ақ жүйке жүйесінің сирек ауруымен — бұлшықет қатаюы синдромымен байланысты. Бұл синдромы бар науқастарда GAD-ға антиденелер жиірек табылады.

I типті қант диабеті диагнозын қоюға көмек;
I және II типті қант диабетінің арасын ажырату;
Артық салмағы, көмірсуларға төзімділігі бұзылған науқастарда және гестациялық қант диабеті бар әйелдерде I типті қант диабетінің даму қаупін бағалау;
Диабеті бар науқастардың туыстарында I типті қант диабетінің пайда болуын болжау.

Қан венадан алынады. Таңертең аш қарынға (8–12 сағат ашыққаннан кейін) немесе жеңіл тамақтан 3–4 сағат өткен соң тапсырған дұрыс; су ішуге болады. Алдыңғы күні майлы тағамнан, алкогольден, қарқынды дене жүктемесі мен күйзелістен аулақ болыңыз, тапсырар алдында 10–15 минут демалыңыз. Қабылдап жүрген дәрілер мен биологиялық белсенді қоспалар туралы дәрігерге айтыңыз. Физиоемшаралардан, рентгеннен және басқа аспаптық зерттеулерден кейін бірден тапсырмаңыз.