EChT ni aniqlash (Westergren usuli)
Tavsif
ESR (eritrotsitlar choʻkish tezligi) ni aniqlash — vaqt birligida ogʻirlik kuchi taʼsirida eritrotsitlarning choʻkish tezligini aks ettiruvchi koʻrsatkich. Tezlik avvalo eritrotsitlarni «yelimlaydigan» yalligʻlanish oqsillariga (fibrinogen, globulinlar) bogʻliq.
ESR — yalligʻlanishning nospetsifik markeri: u aniq kasallikni koʻrsatmaydi, lekin yalligʻlanish, infeksion, autoimmun yoki boshqa jarayon haqida signal beradi va kasallik faolligini dinamikada baholash uchun qoʻllaniladi.
Koʻrsatmalar: kimga va qachon topshirish kerak
Umumiy qon tahlili tarkibida va alohida — yalligʻlanish, infeksion, autoimmun va onkologik kasalliklarga shubha boʻlganda, ularning faolligini baholash va davolashni nazorat qilish uchun tayinlanadi. Kasbiy koʻriklarda, kelib chiqishi nomaʼlum isitmada, boʻgʻim ogʻriqlarida qoʻllaniladi.
Tahlilga tayyorgarlik
Maxsus tayyorgarlik talab qilinmaydi. Ertalab och qoringa yoki yengil ovqatdan bir necha soat oʻtgach topshirish maʼqul. Bir kun oldin serob yogʻli ovqat va alkogoldan saqlaning, topshirishdan oldin dam oling.
Natijalarni talqin qilish
ESR ning koʻtarilishi infeksiyalarda, yalligʻlanishda, autoimmun kasalliklarda, kamqonlikda, oʻsmalarda, operatsiyalar va jarohatlardan keyin boʻladi, fiziologik tarzda esa — homiladorlikda va keksa yoshda. Pasayishi kam uchraydi (eritrotsitoz, qon qovushqoqligining oshishi).
Kasalliklardan tashqari, homiladorlik va hayz, semizlik, kontratseptivlar va boshqa preparatlarni qabul qilish, yuqori xolesterin, texnik omillar (harorat, probirkaning qiyaligi) taʼsir qiladi, yalligʻlanishga qarshi vositalar esa qiymatni kamaytirishi mumkin. Nospetsifikligi tufayli boshqa koʻrsatkichlar bilan birga baholanadi.
Tekshiruv natijalari tashxis emas — talqinni davolovchi shifokor amalga oshiradi.