Сут бези саратонига мойиллик
Тавсиф
Сут бези саратони аёллардаги энг кенг тарқалган хавфли ўсма ҳисобланади. Бу касалликни умр давомида аниқлаш хавфи 12% ни ташкил этади (Siegel R., 2014).
Юқори хавф гуруҳларида онкопатология эҳтимоли популяциядаги ўртача даражадан 2-4 марта юқори. Касаллик хавфини сут безларининг юқори зичлиги, яқин қариндошлар орасидаги саратон ҳоллари, BRCA ва TP53 генлари мутациялари, баъзи генетик синдромлар, шунингдек 10-30 ёшда кўкрак қафасининг нурланиши оширади.
Сиз қайси хавф гуруҳига тегишлисиз? Буни билиш муҳим, чунки аёлни кузатиш тактикаси хавф гуруҳига боғлиқ: профилактик ташхис қайси ёшдан, қанчалик тез-тез ва қандай усулда ўтказилиши.
Сут бези саратонига мойиллигингиз бор-йўқлигини билишга УЗИ ва генетик мутацияларга таҳлил ёрдам беради.
Текширув натижалари бўйича сизга бундан кейин қандай скрининг кераклигини билиб оласиз. BRCA мутациялари бўлмаганда 40 ёшдан бошлаб йилига 1 марта маммография етарли. Хавф юқори бўлганда, шу жумладан BRCA мутациялари туфайли, скринингни 30 ёшда бошлайди. У маммографияни эмас, МРТ ни ҳам ўз ичига олади.
Сут безларининг УЗИ. Саратон хавфи омили деб безли тўқиманинг 50% дан ошадиган улуши ҳисобланади. Шунингдек УЗИ кўкракдаги баъзи ҳосилаларни аниқлашга ёрдам беради, улар кейинчалик саратонга айланиши мумкин.
BRCA1, BRCA2 (8 мутация). Ушбу мутацияларнинг мавжудлиги сут бези саратонининг жуда юқори, ёш билан ортадиган хавфини келтириб чиқаради. Улар шунингдек тухумдон хавфли ўсмалари хавфини сезиларли оширади ва камроқ даражада колоректал саратон, меъда ости бези, ҳиқилдоқ, тери, бачадон танаси янги ҳосилалари хавфини оширади.
Таҳлилга тайёргарлик
Қон эрталаб оч қоринга, соат 8 дан 11 гача оралиғида топширилади. Охирги овқатланишдан қон олишгача камида 8 соат ўтиши керак. Сувни одатдаги тартибда ичиш мумкин. Қон топширишдан 24 соат олдин чекишдан воз кечинг, алкогол, чой, қаҳва, шарбатни истисно қилинг. Жисмоний зўриқиш (спорт, югуриш, зинапоядан тез кўтарилиш) ва ҳиссий ҳаяжонни истисно қилинг. Текширув арафасида, кечқурун, ёғли овқациз енгил кечки овқат қилинг. Қон топширишдан 15 дақиқа олдин дам олиб, ўтириб, тинчланиш тавсия этилади.