Теофиллин

Теофиллин — өсімдік тектес алкалоидтардың метилксантин тобын құрайтын дәрілік зат.

Препараттың әсер ету механизмі тіндерде цАМФ жинақталуын күшейтуде, аденозин (пурин) рецепторларын бөгеуде; кальций иондарының жасуша мембраналары арқылы өтуін азайтуда, тегіс бұлшықеттің жиырылу белсенділігін төмендетуде; бронхтардың, тамырлардың (негізінен ми, тері және бүйрек) бұлшықеттерін босаңсытуда; шеткі вазодилататорлық әсер көрсетуде, бүйрек қан ағымын арттыруда, орташа диуретикалық әсерге ие болуда. Теофиллин семіз жасушалардың мембранасын тұрақтандырады, аллергиялық реакция медиаторларының босап шығуын тежейді. Препарат мукоцилиарлы клиренсті күшейтеді, диафрагманың жиырылуын ынталандырады, тыныс алу бұлшықеттерінің жұмысын жақсартады, тыныс алу орталығын ынталандырады. Тыныс алу қызметін қалыпқа келтіре отырып, қанның оттегімен қанығуына және көмірқышқыл газы деңгейінің төмендеуіне ықпал етеді; тыныс алу орталықтарын белсендіреді. Теофиллин гипокалиемия жағдайында өкпе вентиляциясын арттырады.

Препарат жүрек қызметіне ынталандырушы әсер етеді, жүрек жиырылуларының күшін және ЖЖЖ-ні арттырады, коронарлық қан ағымын және миокардтың оттегіге қажеттілігін ұлғайтады. Қан тамырларының тонусын төмендетеді (әсіресе ми, тері және бүйрек). Өкпе тамырларының кедергісін азайтады, қан айналымы шеңберіндегі қысымға кедергі жасайды. Бауыр қан ағымын арттырады, орташа диуретикалық әсерге ие. Бауырдан тыс өт жолдарын кеңейтеді. Тромбоциттердің ұюын тежейді (тромбоциттердің белсенуін және PgE2a-ны басады), эритроциттердің пішін өзгерістеріне төзімділігін арттырады (қанның реологиялық қасиеттерін жақсартады), тромб түзілуін азайтады және микроциркуляцияны қалыпқа келтіреді.

Теофиллинді терапиялық дозаларда қабылдау сарысуда 10-20 мкг/л мөлшеріне әкеледі. Уытты концентрация 20 мкг/л-ден жоғары болып табылады. Қандағы препараттың тепе-теңдігіне қол жеткізу үшін (көп реттік пероральді дозалар бойынша) ересектерге 2 күн, балаларға — 1-2 күн, жаңа туған нәрестелерге — 2–6 күн қажет. Зерттеуді қандағы тұрақты концентрацияға қол жеткізілгеннен кейін жүргізу ұсынылады — теофиллинмен емдеу басталғаннан немесе доза түзетілгеннен кейін 3 күн өткен соң (тағайындалған дозада тұрақты қабылдау шартымен). Талдауға арналған материал препаратты ерітінді (немесе таблетка) түрінде пероральді қабылдағаннан кейін 1-2 сағаттан соң немесе теофиллинді баяу босап шығатын таблеткалармен (кешіктірілген босап шығу формасы) қабылдағаннан кейін 4-12 сағаттан соң жиналады.

Теофиллинді көктамыр ішіне енгізген кезде талдауға қанды енгізуден кейін 30 минуттан соң алу қажет. Препараттың концентрациясы 10 мкг/мл-ден аз болса, теофиллиннің қосымша дозасын енгізу қажеттігін білдіреді, ал 20 мкг/мл-ден жоғары болса — келесі укол мерзімін кейінге шегеруді білдіреді.

Әрбір пациент үшін дозаны және дәрі қабылдау режимін дербестендіру;
Тиімді емдеу үшін ағзадағы препараттың оңтайлы деңгейін анықтау;
Ықтимал жанама реакциялардың алдын алу;
Емдеудің әртүрлі кезеңдеріндегі ағзадағы өзгерістерді бақылау және дозаны түзету мүмкіндігі;
Терапия барысындағы әртүрлі факторлардың өзара байланысын зерделеу.

Қан венадан алынады. Таңертең аш қарынға (8–12 сағат ашыққаннан кейін) немесе жеңіл тамақтан 3–4 сағат өткен соң тапсырған дұрыс; су ішуге болады. Алдыңғы күні майлы тағамнан, алкогольден, қарқынды дене жүктемесі мен күйзелістен аулақ болыңыз, тапсырар алдында 10–15 минут демалыңыз. Қабылдап жүрген дәрілер мен биологиялық белсенді қоспалар туралы дәрігерге айтыңыз. Физиоемшаралардан, рентгеннен және басқа аспаптық зерттеулерден кейін бірден тапсырмаңыз.